รวมสาเหตุที่ทำให้การทดสอบผลค่าวัดความหนืดคลาดเคลื่อน
การวัดค่าความหนืดให้แม่นยำไม่ได้ขึ้นอยู่กับประสิทธิภาพของเครื่องมือเพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับการควบคุมอุณหภูมิ การเตรียมตัวอย่าง และการเลือกวิธีทดสอบให้เหมาะสม หากปัจจัยเหล่านี้ไม่ได้รับการควบคุมอย่างเหมาะสม ผลการทดสอบอาจคลาดเคลื่อนหรือไม่สม่ำเสมอ การเข้าใจสาเหตุที่ส่งผลต่อการวัดจึงเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญในการลดข้อผิดพลาดและเพิ่มความน่าเชื่อถือของผลทดสอบ
ทำไมค่าความหนืดแต่ละรอบไม่เท่ากัน? รู้จักปัจจัยที่ส่งผลต่อการวัด
ค่าความหนืดต้องพิจารณาควบคู่กับเงื่อนไขการทดสอบ เพราะของเหลวบางชนิดมีความหนืดเปลี่ยนแปลงตามอุณหภูมิหรือแรงเฉือน แม้จะใช้ตัวอย่างจากภาชนะเดียวกัน หากอุณหภูมิหรือขั้นตอนการทดสอบแตกต่างกัน ก็อาจทำให้ผลที่ได้ต่างกันได้
ปัจจัยที่ทำให้ผลทดสอบวัดความหนืดคลาดเคลื่อน
การตรวจหาสาเหตุควรเริ่มจากเงื่อนไขที่ใช้จริงในห้องแล็บ โดยเทียบกับวิธีปฏิบัติงานตามมาตรฐานภายในห้องแล็บนั้น ๆ เช่น
ตรวจสอบความเสถียรของอุณหภูมิขณะทำการทดสอบ
ของเหลวทั่วไป เช่น น้ำมันหล่อลื่น มักมีความหนืดลดลงเมื่ออุณหภูมิสูงขึ้น หากเริ่มวัดก่อนตัวอย่างถึงอุณหภูมิที่กำหนด ค่าที่ได้อาจต่างจากผลที่วัดหลังอุณหภูมิคงที่แล้ว การตั้งอ่างควบคุมอุณหภูมิไว้ตามวิธีทดสอบเพียงอย่างเดียวจึงยังไม่เพียงพอ ตอนที่ตัวอย่างอยู่ในอ่างควบคุมอุณหภูมิต้องนานพอที่ตัวอย่างและชุดวัดปรับเข้าสู่อุณหภูมิเดียวกันกับอ่างควบคุมอุณหภูมิที่ตั้งไว้ด้วย
ดังนั้นควรกำหนดขั้นตอนปรับอุณหภูมิและเกณฑ์เริ่มวัดให้ชัดเจนตามวิธีทดสอบ พร้อมบันทึกอุณหภูมิขณะวัดผล
ฟองอากาศ การปนเปื้อน และการเตรียมตัวอย่างไม่สม่ำเสมอ
ฟองอากาศอาจรบกวนการสัมผัสระหว่างตัวอย่างกับอุปกรณ์วัดความหนืด ส่วนคราบตัวอย่างเดิมหรือตัวทำละลายที่ล้างออกไม่หมดอาจทำให้องค์ประกอบของตัวอย่างเปลี่ยนไป ขณะเดียวกัน การกวนแรงหรือพักตัวอย่างนานต่างกันอาจทำให้ตัวอย่างบางชนิดมีสภาพก่อนวัดไม่เหมือนกัน
ควรใช้ภาชนะและชุดวัดที่สะอาด เตรียมตัวอย่างตามขั้นตอนมาตรฐานเดียวกัน และลดฟองอากาศด้วยวิธีที่ไม่เปลี่ยนโครงสร้างของตัวอย่าง ไม่ควรเติมตัวทำละลายหรือให้ความร้อนเพื่อไล่ฟองอากาศ
ชุดวัด ช่วงการวัด และสภาพเครื่องไม่เหมาะกับงาน
สำหรับเครื่องวัดความหนืดที่ใช้หลักการไหลผ่านท่อแคปิลลารี ควรตรวจสอบว่าความหนืดของตัวอย่างอยู่ในช่วงที่เครื่องรองรับ ณ อุณหภูมิทดสอบ หากตัวอย่างมีอนุภาคหรือสิ่งปนเปื้อนที่อาจอุดตันทางไหล ต้องตรวจสอบความเหมาะสมกับวิธีทดสอบก่อน เพราะอาจรบกวนการไหลและทำให้ผลวัดไม่น่าเชื่อถือ
ความสะอาดของเซลล์วัดก็มีผลต่อการทดสอบ คราบจากตัวอย่างก่อนหน้าหรือตัวทำละลายที่ตกค้างอาจปะปนกับตัวอย่างใหม่และกระทบค่าความหนืด หากเครื่องมีระบบทำความสะอาดและเป่าแห้งอัตโนมัติ ผู้ใช้งานยังควรเลือกตัวทำละลายและขั้นตอนทำความสะอาดให้เหมาะกับตัวอย่าง เพื่อให้ผลการทดสอบมีความแม่นยำขึ้นมากขึ้น
ตัวอย่างที่ต้องมี Particle สามารถวัดความหนืดได้แม่นยำหรือไม่
ตัวอย่างที่มีอนุภาค หรือ Particle เป็นส่วนประกอบสามารถนำมาวัดความหนืดได้แต่ต้องเลือกวิธีและชุดวัดที่รองรับตัวอย่างนั้น รวมถึงควบคุมสภาพตัวอย่างให้เป็นตัวอย่างของผลิตภัณฑ์จริง หากต้องการวัดความหนืดที่จะต้องมี Particle เจือปนจริงๆการกรองอนุภาคออกเพียงเพื่อให้วัดง่ายขึ้นอาจทำให้ผลไม่ตอบโจทย์ เพราะสิ่งที่นำมาวัดมีองค์ประกอบต่างจากผลิตภัณฑ์เดิม
เลือกชุดวัดตัวอย่างให้รองรับอนุภาคที่ต้องการทดสอบ
การเลือกชุดวัดต้องพิจารณาขนาดอนุภาคเทียบกับช่องว่างการวัด รวมถึงแนวโน้มตกตะกอนและการลื่นไถลที่ผิวชุดวัด บางตัวอย่างอาจเหมาะกับชุดกระบอกทรงร่วมแกน แผ่นขนาน หรือหัววัดแบบใบพัด โดยต้องพิจารณาตามข้อแนะนำของผู้เชี่ยวชาญ เพราะว่าเครื่องวัดความหนืดแต่ละเครื่องมีวิธีการวัดที่ไม่เหมือนกัน
สามารถอ่าน วิธีการวัดความหนืดที่เหมาะสมกับตัวอย่างแต่ละประเภท
หากสนใจเครื่องวัดความหนืด OptiMVD แบบแคปปิลลารีสามารถติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ทันที
- Facebook: Chemical House & Lab Instrument
- Line OA: @chemihouse_th
- เบอร์โทร: 02-184-4000
- Email: info@chemihouse.com
